De oudste schoen lijkt op een pantoffel
Door onze redactie wetenschap

In Armenië is bij archeologische opgravingen een leren schoen gevonden van 5.500 jaar oud. De schoen bestaat uit een enkel leren vel dat om een voet werd gevouwen en met een veter dichtgebonden. De rechterschoen (maat 37) lijkt op die van de Italiaans-Oostenrijkse ijsmummie Ötzi, die een paar honderd jaar jonger zijn. Ook uit later tijd is dit type schoen bekend uit Europa en Zuidwest-Azië, met een verrassend gelijke snit en vetertechniek. Tegenwoordig zouden we dit schoeisel eerder een pantoffel noemen.

In theorie kan dit eenvoudige type schoen vaker opnieuw zijn uitgevonden, maar de betrokken archeologen schrijven deze week in het online tijdschrift PloS One (9 juni) dat ze met deze schoen waarschijnlijk het oudst bekende exemplaar hebben gevonden van een schoenentraditie die ongetwijfeld nog verder teruggaat. Er is geen bijzondere reden waarom de oorsprong van dit type in de Kaukasus zou liggen.

Opvallend is dat de schoen gevonden werd met een duidelijke opvulling van gras. Ook Ötzi, die hoog in de bergen werd gevonden, had gras in zijn schoenen, waarschijnlijk tegen de kou. Maar in Armenië zat zoveel gras in de schoen dat de vulling hem waarschijnlijk in vorm moest houden. Veel steun gaven deze schoenen niet, maar wel warmte en ook enige bescherming van de voetzool.

Uit Noord-Amerika zijn overigens touwsandalen bekend die ouder zijn (circa 7.400 jaar). En uit vergelijking van slijtagesporen op menselijke voetbeentjes leidde de Amerikaanse antropoloog Erik Trinkaus een paar jaar geleden af dat mensen in Europa en Azië al zo’n 40.000 jaar geleden schoenen gingen dragen, vanaf het begin van de laatste ijstijd.

Back to Top